گریل ، توستر و ساندویچ ساز فیلیپس مدل HD6307/70

هشت دکمه پیش‌تنظیم روی پنل، مهم‌ترین چیزی است که این مدل را از یک گریل ترموستاتی جدا می‌کند. دفترچه راهنمای رسمی HD6307 برخلاف صفحه فروش، عدد دقیق هر برنامه را منتشر کرده و این عددها بیشتر از هر متن تبلیغاتی درباره دستگاه حرف می‌زنند. برنامه میوه و سبزیجات روی ۱۸۰ درجه و ۶ دقیقه کار می‌کند، برگر روی ۲۱۰ درجه و ۶ دقیقه برای چهار عدد، ماهی روی ۲۰۰ درجه و ۶ دقیقه برای چهار تکه، ساق مرغ روی ۲۱۰ درجه و ۱۰ دقیقه برای هشت عدد، و یخ‌زدایی روی ۶۰ درجه و ۱۰ دقیقه بدون هیچ پیش‌گرمایشی.

سه برنامه استیک اما جالب‌ترین بخش جدول هستند و یک تصمیم مهندسی را لو می‌دهند. نیم‌پز روی ۱۶۰ درجه و ۳ دقیقه تنظیم شده، متوسط روی ۱۸۰ درجه و ۳ دقیقه، و تمام‌پز روی ۲۲۰ درجه و ۶ دقیقه. یعنی فیلیپس درجه پخت را بیشتر با تغییر دمای صفحه کنترل می‌کند نه فقط با زمان؛ هرچه استیک را کم‌پخت‌تر بخواهید، صفحه خنک‌تر می‌شود. این منطق برای یکنواختی پخت مرکز گوشت درست است. ولی معنای دیگری هم دارد که در بخش بعدی به آن می‌رسیم و روی کیفیت پوسته استیک اثر مستقیم می‌گذارد.

در حالت دستی، ترتیب کار روی پنل ساده است: دکمه دما، تنظیم با کلیدهای کاهش و افزایش، دکمه تایمر، تنظیم زمان و سپس تأیید با دکمه روشن و خاموش. دستگاه شروع به پیش‌گرمایش می‌کند، آیکون پیش‌گرم چشمک می‌زند و با یک بوق و ثابت‌شدن آیکون اعلام می‌کند که صفحات آماده‌اند. همین بوق، مرز میان پیش‌گرمایش و شروع پخت است.

جدول‌های رسمی دفترچه از ۶۰ درجه در برنامه یخ‌زدایی تا ۲۲۰ درجه در برنامه استیک تمام‌پز کشیده شده‌اند و یک منبع آزمون مستقل آلمانی هم همین بازه ۶۰ تا ۲۲۰ درجه را برای این مدل ثبت کرده است. کف و سقف توان دمایی دستگاه همین دو عدد است و هیچ برنامه‌ای از آن بیرون نمی‌زند.

پروب یا دماسنج غذا چیزی است که فیلیپس در معرفی سری ۷۰۰۰ روی آن حساب باز کرده و در عمل هم به‌خوبی کار می‌کند. برخلاف بسیاری از دماسنج‌های جداگانه، این پروب یکپارچه است و دستگاه محفظه مخصوص نگهداری آن را روی بدنه دارد، پس کمتر گم می‌شود و کمتر جایی می‌افتد؛ در فهرست اجزای رسمی دفترچه، محفظه پروب و خود پروب دو قطعه جداگانه شماره‌گذاری شده‌اند. روش کار اما کمی طولانی‌تر از دو حالت دیگر است و بهتر است پیش از اولین استفاده یک بار مرورش کنید. پروب را از محفظه بیرون می‌کشید، فیش آن را در جک روی دستگاه می‌زنید، نوکش را در ضخیم‌ترین نقطه ماده غذایی فرو می‌کنید، دکمه پروب را می‌زنید و دمای هدف مرکز غذا را تعیین می‌کنید، سپس با دکمه دما حرارت صفحه را جدا تنظیم می‌کنید. وقتی مرکز غذا به دمای تعیین‌شده رسید، دستگاه سه بار بوق می‌زند و عبارت END را روی نمایشگر می‌آورد. همین جداسازی دمای صفحه از دمای هدف گوشت، کاری است که یک گریل ساده هرگز نمی‌تواند انجام دهد.

نکته کاربردی که در استفاده واقعی فرق ایجاد می‌کند، جای درست پروب است. نوک حسگر نباید به استخوان یا به صفحه گریل بچسبد، چون هر دو دمایی بالاتر از مرکز واقعی گوشت دارند و دستگاه زودتر از موعد پایان پخت را اعلام می‌کند. یکی از کاربران اروپایی در نقد خود نوشته که برای استیک، عدد حدود ۵۰ درجه مرکز نتیجه‌ای در حد نیم‌پز می‌دهد، ولی خودش این عدد را با آزمون و خطا پیدا کرده چون دستگاه جدول تبدیل دما به درجه پخت را در اختیار کاربر نمی‌گذارد.

اینجا محدودیت واقعی دستگاه است و کمتر جایی درباره‌اش صحبت می‌شود. بالاترین دمایی که در تمام جدول‌های رسمی این مدل دیده می‌شود ۲۲۰ درجه است و همین سقف، مرز توانایی دستگاه در ایجاد پوسته برشته را تعیین می‌کند. یکی از خریداران در نقدی که در اسفند ۱۴۰۳ منتشر شده، درست همین را گزارش کرده: وقتی دستگاه روی ۲۲۰ درجه کار می‌کند، دمای مرکز استیک به حدود ۵۰ درجه می‌رسد در حالی که سطح گوشت هنوز رنگ‌پریده است و آن پوسته تیره‌ای که از یک استیک انتظار می‌رود شکل نگرفته. دلیلش فیزیک ساده‌ای دارد؛ واکنش‌های قهوه‌ای‌شدن سطح گوشت به دمای سطحی بالاتری نیاز دارند و در یک ماهیتابه چدنی داغ، سطح فلز به‌مراتب از ۲۲۰ درجه فراتر می‌رود. گریل تماسی این کمبود را تا حدی با تماس هم‌زمان دو صفحه جبران می‌کند و خطوط گریل روی گوشت هم عمیق و تمیز درمی‌آیند. ولی جبران کامل نیست. اگر عمده استفاده شما استیک ضخیم با پوسته تیره است، این دستگاه انتخاب دقیقی برای آن هدف نیست.

در عوض، برای هر چیزی که پخت یکنواخت مرکز اهمیت دارد نتیجه بسیار خوب است. سینه مرغ، ران مرغ، برگر ضخیم، ماهی و سبزیجات همان دسته‌هایی هستند که از ترکیب صفحه با دمای کنترل‌شده و پروب مرکز سود می‌برند. جالب اینکه برنامه کارخانه‌ای استیک نیم‌پز روی ۱۶۰ درجه تنظیم شده، یعنی خود فیلیپس هم برای پخت ملایم‌تر صفحه را خنک‌تر می‌کند و در عمل از پوسته صرف‌نظر می‌کند.

قابلیت باز شدن کامل، یکی از دو سه دلیلی است که خرید این مدل را در برابر یک ساندویچ‌ساز معمولی توجیه می‌کند. دستگاه یک دکمه آزادسازی درب دارد که با فشار آن، درب تا زاویه ۱۸۰ درجه باز می‌شود و دو صفحه در یک سطح کنار هم قرار می‌گیرند. سطح پخت در عمل دو برابر می‌شود. می‌توانید هم‌زمان گوشت را روی یک صفحه و سبزیجات را روی صفحه دیگر بگذارید، و دفترچه رسمی برای چند ماده غذایی مثل کباب، هات‌داگ، قارچ و گوجه، کدو و فلفل دلمه‌ای، هر دو حالت تماسی و تخت را با زمان‌های جداگانه پیشنهاد داده است.

ولی یک عدد کوچک در جدول رسمی، بخش زیادی از جذابیت این حالت را می‌بلعد: طول سیم برق ۰٫۷ متر است. هفتاد سانتی‌متر برای دستگاهی که قرار است روی میز غذاخوری بنشیند و جمع خانواده دورش گریل کنند، در عمل هیچ است و شما را به همان کابینت نزدیک پریز برق میخکوب می‌کند. این ایراد آنقدر عمومی است که هم در نقد کاربران و هم در تحلیل یک مرجع آزمون آلمانی به‌عنوان محدودیت اصلی استفاده رومیزی ثبت شده است. اگر بخواهید با سیم رابط کار کنید، به دو هشدار رسمی دفترچه توجه کنید: دستگاه باید به پریز ارت‌دار وصل شود و هرگز نباید به تایمر یا کلید زمانی خارجی متصل شود.

نکته دیگری که در جدول رسمی صریح آمده و کمتر دیده می‌شود، نبود پایه ضدلغزش است. برای دستگاهی با بیش از پنج کیلوگرم وزن، این موضوع در حالت بسته مشکل‌ساز نیست، اما در حالت تخت که سطح تماس بیشتر و مرکز ثقل جابه‌جا می‌شود، بهتر است زیر دستگاه سطح تمیز و خشکی داشته باشید. دفترچه هم تأکید کرده که دستگاه نباید بدون نظارت کار کند.

فیلیپس برای این مدل از یک لولای شناور استفاده کرده که ارتفاع صفحه بالایی را متناسب با ضخامت غذا تغییر می‌دهد؛ ساندویچ حجیم، پنینی یا تکه ضخیم گوشت نباید زیر فشار له شود، و برای ساندویچ روباز هم می‌توان صفحه بالا را بالاتر نگه داشت. دستگاه علاوه بر این یک انتخابگر موقعیت درب و یک دکمه تنظیم درب برای حالت گریل تخت دارد که در فهرست اجزای رسمی جداگانه شماره خورده‌اند. این سازوکار اما ضعف مشخصی دارد که فقط در استفاده واقعی خودش را نشان می‌دهد: یکی از کاربران در نقدی مفصل نوشته که صفحه بالایی هرچند قابل تنظیم است، هم‌تراز با صفحه پایین نمی‌نشیند و هنگام تهیه پنینی، لبه صفحه نان را کج فشار می‌دهد، و مواد داخل ساندویچ از یک طرف بیرون می‌زنند و روی صفحه پخش می‌شوند. برای ساندویچ‌های نازک و یکدست این اتفاق نمی‌افتد. نان‌های گرد و حجیم اما مستعد آن هستند، و اگر عمده استفاده شما پنینی و ساندویچ‌های پرمغز است، این را جدی بگیرید. راه‌حل عملی ساده است ولی نیاز به عادت دارد: ساندویچ را در جهت طولی و نزدیک به مرکز صفحه بگذارید، درب را به‌جای رها کردن آرام پایین بیاورید تا وزن روی کل سطح توزیع شود، و برای نان‌های خیلی حجیم چند ثانیه اول را با دست روی دستگیره تعادل بدهید.

دو عددی که بیشتر از همه در معرفی این دستگاه تکرار می‌شوند، تا ۹۷ درصد چربی اضافه کمتر و ۴۸ درصد دود کمتر هستند. خوشبختانه فیلیپس مبنای ادعای چربی را روی همان صفحه رسمی منتشر کرده و متن آن گویاست: این آزمون در مقایسه با مدل فیلیپس HD6301 که طراحی سوراخ تخلیه چربی ندارد و با استفاده از برگر گوشت گاو انجام شده است. یعنی عدد ۹۷ درصد یک مقایسه نسبی با یک مدل قدیمی‌تر خود فیلیپس روی یک ماده غذایی مشخص است، نه ادعایی درباره پخت بدون چربی یا مقایسه با ماهیتابه.

درباره عدد ۴۸ درصد دود، وضعیت متفاوت است. در نسخه‌ای از صفحه رسمی که برای این بررسی استخراج شد، تنها یک متن توضیح آزمون منتشر شده بود و آن هم به ادعای چربی اختصاص داشت؛ برای رقم دود، مبنای مقایسه در کنار ادعا نیامده بود. این به معنای نادرست بودن عدد نیست. ولی خریدار باید بداند که شرایط آزمون آن را در دسترس ندارد و نمی‌تواند قضاوت کند که ۴۸ درصد نسبت به چه چیزی سنجیده شده است.

واقعیت روزمره را اما می‌شود از جای دیگری فهمید: خود دفترچه راهنمای رسمی یک بخش عیب‌یابی با عنوان دود بیش از حد یا بوی سوختگی دارد. توصیه‌های آن بخش هم به همان چیزی اشاره می‌کند که تجربه هر آشپزخانه‌ای است؛ چربی اضافه نباید روی المنت بچکد، صفحات باید از رسوب پخت قبلی تمیز باشند و نباید روغن زیادی استفاده شود. سوراخ‌های تخلیه و سینی چکه‌گیر بخش زیادی از چربی را از مسیر گرما خارج می‌کنند، اما هیچ گریل تماسی برقی، از جمله این مدل، دستگاه بدون دود نیست.

هر دو صفحه گریل با فشار دکمه‌های آزادسازی جدا می‌شوند و سینی جمع‌آوری چربی هم به‌سادگی از دستگاه بیرون کشیده می‌شود. تا اینجا همه چیز به نفع کاربر است و نظافت این مدل به‌روشنی از گریل‌های یک‌تکه راحت‌تر است. اما یک خط در جدول رسمی مشخصات وجود دارد که باید پیش از خرید دیده شود: قابلیت شست‌وشو در ماشین ظرف‌شویی، خیر.

نکته ارزشمند اینجاست که دفترچه راهنما دلیلش را هم توضیح داده و دلیل، چیزی جز محافظه‌کاری حقوقی است. متن رسمی می‌گوید اگر صفحات را در ماشین ظرف‌شویی بشویید، احتمال اکسید شدن پشت صفحه وجود دارد که می‌تواند به‌صورت پودر یا ماده سیاه‌رنگ روی سطح پشتی باقی بماند. این همان چیزی است که کاربران اروپایی هم گزارش کرده‌اند و در تحلیل‌های مستقل به‌عنوان یکی از دو ایراد اصلی محصول ثبت شده است.

یک تناقض هم اینجا هست که پیش از خرید ارزش دانستن دارد. یکی از بزرگ‌ترین فروشگاه‌های آنلاین اروپا در جدول مشخصات خودش این مدل را قابل شست‌وشو در ماشین ظرف‌شویی معرفی کرده، در حالی که هم سازنده و هم نقد کاربران روی همان صفحه خلاف آن را می‌گویند. وقتی دو منبع اینطور با هم اختلاف دارند، مبنای درست دفترچه سازنده است.

روش صحیح، شست‌وشوی دستی با آب گرم، مایع ملایم و پارچه یا اسفنج نرم است و صفحات باید تا آخرین قطره خشک شوند پیش از آنکه دوباره جا بیفتند. دفترچه به‌صراحت هشدار داده که هرگز نباید صفحات را با اجسام تیز یا ساینده لمس کرد، چون پوشش نچسب آسیب می‌بیند و آسیب آن برگشت‌پذیر نیست. یک هشدار مهم دیگر هم هست که کمتر جایی تکرار می‌شود: وقتی صفحات را برمی‌دارید المنت‌های گرمایی در معرض قرار می‌گیرند و می‌توانید آن ناحیه را فقط با یک تکه پارچه تمیز کنید، به شرط آنکه هیچ آبی روی آن نچکد.

طبق جدول رسمی، این دستگاه ۳۷٫۵ در ۳۵٫۴ در ۱۷٫۷ سانتی‌متر است و ۵ کیلو و ۲۱۸ گرم وزن دارد. بسته‌بندی هم ۴۰٫۵ در ۲۲ در ۴۰٫۶ سانتی‌متر با وزن ۶ کیلو و ۳۸۰ گرم است، عددی که در سفارش اینترنتی روی هزینه حمل اثر می‌گذارد. برای مقایسه ذهنی، این کم‌وبیش هم‌اندازه یک مایکروویو کوچک است و نه چیزی که بشود گوشه اپن رهایش کرد. وزن بیش از پنج کیلوگرم دو پیامد روزمره دارد. اول اینکه اگر قصد دارید دستگاه را بعد از هر بار استفاده در کابینت بگذارید، هر بار باید این وزن را بلند کنید؛ فیلیپس برای همین یک قفل دستگیره تعبیه کرده که درب را در حالت بسته نگه می‌دارد و حمل را ایمن‌تر می‌کند. دوم اینکه در حالت باز ۱۸۰ درجه، عرض اشغالی دستگاه نزدیک به دو برابر می‌شود و باید از پیش مطمئن باشید فضای پیوسته‌ای روی میز یا کابینت دارید. با توجه به عمق استاندارد کابینت آشپزخانه، ارتفاع ۱۷٫۷ سانتی‌متر مشکلی برای نگهداری زیر کابینت ایجاد نمی‌کند.

یک نکته درباره سطح پخت باید صادقانه گفته شود: فیلیپس در مشخصات رسمی این مدل هیچ عددی برای مساحت صفحات منتشر نکرده است. بعضی منابع، ابعاد بیرونی بدنه را به‌اشتباه به‌عنوان سطح گریل نقل کرده‌اند که آشکارا نادرست است، و یک فروشگاه بزرگ اروپایی سطح پخت را در حدود ۲۹ در ۲۶ سانتی‌متر و ظرفیت آن را شش ساندویچ اعلام کرده است. این عدد از فروشنده می‌آید نه از سازنده، پس بهتر است آن را برآورد بدانید نه مشخصه رسمی. چیزی که کاربران به‌طور مکرر تأیید کرده‌اند این است که سطح پخت برای یک خانواده کافی و به‌نسبت بزرگ است.

آیا این دستگاه توستر نان است؟ عنوانی که در بازار ایران روی این محصول گذاشته می‌شود کلمه توستر را هم دارد و همین گاهی سوءتفاهم می‌سازد. HD6307/70 یک توستر جهنده نیست و نان را داخل شکاف نمی‌گیرد؛ نان را بین دو صفحه گریل تست می‌کند و برای پنینی و ساندویچ گرم عالی است، ولی جای یک توستر صبحانه معمولی را نمی‌گیرد.

آیا صفحه وافل‌ساز یا صفحات جایگزین دارد؟ فیلیپس در صفحه رسمی این محصول هیچ قطعه جانبی و هیچ صفحه اضافه‌ای برای HD6307/70 فهرست نکرده است. صفحات شیاردار نصب‌شده تنها گزینه هستند و اگر دنبال صفحه تخت یا وافل می‌گردید، این مدل پاسخ شما نیست. این موضوع در بلندمدت هم اهمیت دارد، چون پوشش نچسب قطعه مصرفی هر گریلی است و نبود صفحه یدکی رسمی یعنی عمر دستگاه به عمر همان دو صفحه گره خورده.

با برق ایران کار می‌کند؟ ولتاژ رسمی دستگاه ۲۲۰ تا ۲۴۰ ولت و فرکانس آن ۵۰ تا ۶۰ هرتز است، پس با شبکه برق خانگی ایران سازگار است و به مبدل نیاز ندارد. تنها شرط رسمی که دفترچه گذاشته، اتصال به پریز ارت‌دار است و در ساختمان‌های قدیمی‌تر بهتر است پیش از استفاده وضعیت ارت پریز را بررسی کنید. توان ۲۲۰۰ وات هم یعنی این دستگاه روی یک مدار مشترک با سایر وسایل پرمصرف آشپزخانه ممکن است فیوز را به زحمت بیندازد.

گارانتی و کشور سازنده چطور؟ مشخصات رسمی، کشور سازنده را چین اعلام کرده و سازنده در دفترچه راهنما دو سال ضمانت جهانی برای این محصول ثبت کرده است. شرایط گارانتی داخل ایران اما تابع کارت گارانتی همان فروشنده‌ای است که از او خرید می‌کنید و همیشه با سیاست جهانی سازنده یکسان نیست، پس مدت و شرایط را روی کارت گارانتی خودتان بررسی کنید.

هنگام تحویل چه چیزی را چک کنم؟ مدل کامل روی جعبه را با HD6307/70 تطبیق دهید و وجود پروب دما را پیش از امضای رسید چک کنید. پروب همان قطعه‌ای است که کل ارزش افزوده این مدل به آن گره خورده است، و چون فیلیپس هیچ قطعه جانبی رسمی برای این محصول فهرست نکرده، تهیه جایگزین بعد از تحویل کار ساده‌ای نیست. سالم بودن پوشش نچسب هر دو صفحه را هم همان لحظه نگاه کنید.

اگر بخواهیم کل این بررسی را در یک جمله فشرده کنیم، HD6307/70 یک گریل تماسی جدی با کنترل دقیق دمای مرکز غذاست که در پخت یکنواخت عالی و در برشته‌کردن سطح متوسط عمل می‌کند. مزیت‌هایش ساختاری‌اند و از پروب و کنترل دیجیتال می‌آیند، نه از تبلیغات. معایب HD6307/70 هم درست برعکس، ریز و عملی‌اند و اغلب بعد از چند هفته استفاده خودشان را نشان می‌دهند نه در روز اول. فهرست زیر فقط چیزهایی را نگه داشته که می‌توانند تصمیم خرید را عوض کنند.

طبیعی‌ترین نقطه مقایسه برای این مدل را خود فیلیپس تعیین کرده است. در توضیح ادعای کاهش چربی، شرکت مدل HD6301 را به‌عنوان مبنا معرفی می‌کند؛ همان گریلی که طراحی سوراخ تخلیه چربی ندارد و در بازار ایران هم عرضه می‌شود. مقایسه HD6307/70 با HD6301 در عمل یعنی مقایسه یک گریل با پنل دیجیتال، هشت برنامه، تایمر و پروب مرکز گوشت، در برابر گریلی ساده‌تر و ارزان‌تر. نشانه دیگری هم از خویشاوندی این دو وجود دارد: فیلیپس یک بیانیه انطباق واحد اتحادیه اروپا منتشر کرده که هر دو مدل HD6301 و HD6307 را با هم پوشش می‌دهد.

در رده بالاتر، رقیب سنتی این دسته گریل‌های تفال با سیستم پخت خودکار هستند و فروشگاه‌های اروپایی اغلب همین‌ها را در کنار HD6307/70 مقایسه می‌کنند. تفاوت فلسفه دو برند روشن است. تفال سنسور را روی خود دستگاه گذاشته و درجه پخت را حدس می‌زند؛ فیلیپس در این مدل حسگر را داخل گوشت فرو می‌کند و عدد واقعی مرکز را نشان می‌دهد. رویکرد دوم شفاف‌تر است ولی کمی بیشتر از کاربر مشارکت می‌خواهد و برای کسی که دنبال یک دکمه و فراموش کردن دستگاه است ممکن است اضافی به نظر برسد. امتیازهای کاربری این مدل در فروشگاه‌های اروپایی در محدوده بالایی قرار دارد و بخش عمده نارضایتی‌ها هم به همان دو ایراد سیم کوتاه و شست‌وشو برمی‌گردد.

برای بازار ایران دو ملاحظه اضافه وجود دارد که در بررسی‌های اروپایی دیده نمی‌شود. اول، همان نکته صفحات یدکی؛ چون فیلیپس برای این مدل قطعه جانبی رسمی فهرست نکرده، تأمین صفحه جایگزین در صورت آسیب پوشش نچسب کار ساده‌ای نخواهد بود و مراقبت از صفحات در عمل به مراقبت از کل دستگاه تبدیل می‌شود. دوم، قیمت HD6307/70 در ایران آن را در دسته کالای گران این خانواده قرار می‌دهد، بنابراین ارزش خرید وقتی توجیه می‌شود که از پروب و برنامه‌ها به‌طور جدی استفاده کنید. پس معیار تصمیم ساده است. کسی که هفته‌ای دو بار ساندویچ ساده می‌زند، همان پول را بهتر است جای دیگری خرج کند؛ کسی که مرغ و ماهی و برگر و استیک را مرتب در خانه می‌پزد و از خام‌ماندن مرکز گوشت خسته شده، درست همان کسی است که این دستگاه برایش ساخته شده.