اتو بخارگر دستی فیلیپس مدل STH5030/20

توان این دستگاه جایی است که دو منبع رسمی خود فیلیپس با هم اختلاف دارند و بهتر است این اختلاف را پیش از خرید بدانید. برگه مشخصات فیلیپس ترکیه توان را ۱۴۰۰ وات و ولتاژ را ۲۲۰ تا ۲۴۰ ولت اعلام می‌کند. همان صفحه، پایین‌تر و در پانویس، مبنا را مشخص کرده است: عدد ۱۴۰۰ وات بر مبنای اتصال دستگاه به برق ۲۴۰ ولت است و توان واقعی به ولتاژ بستگی دارد. در مقابل، سرویس مشخصات فیلیپس بریتانیا برای همین کد کالا توان را ۱۳۰۰ وات و ولتاژ را ۲۲۰ ولت ثبت کرده است.

این پانویس اختلاف را حل نمی‌کند، تیزترش می‌کند. یک المنت مقاومتی، مقاومت ثابتی دارد؛ پس اگر ۱۴۰۰ وات واقعا مبنای ۲۴۰ ولت باشد، همان دستگاه روی ۲۲۰ ولت باید حدود ۱۱۷۵ وات بکشد، نه ۱۳۰۰ واتی که برگه بریتانیا نوشته است. این دو عدد دو گرد کردن از یک اندازه‌گیری نیستند، دو ادعای متفاوت‌اند. در میانه بازه‌ای که خود فیلیپس اعلام کرده، یعنی ۲۳۰ ولت، از روی برگه ترکیه چیزی نزدیک ۱۲۹۰ وات درمی‌آید و از روی برگه بریتانیا عددی بالاتر. روی قبض برق این تفاوت به چشم نمی‌آید، چون دستگاه چند دقیقه کار می‌کند نه چند ساعت. روی انتظار شما از قدرت بخار اما اثر دارد، و هر فهرستی که فقط عدد ۱۴۰۰ را بنویسد سقفی را نوشته که خود فیلیپس آن را مشروط کرده است.

عددی که بیشتر از توان اهمیت دارد بخاردهی پیوسته است: ۲۴ گرم در دقیقه. دو مدل ارزان‌تر همین فروشگاه، یعنی STH3000 و STH3020، هر دو ۲۰ گرم در دقیقه می‌دهند. پس STH5030/20 در بهترین حالت ۲۰ درصد بخار بیشتر تولید می‌کند، نه دو برابر. اگر تصور می‌کنید با پرداخت اختلاف قیمت، سرعت کارتان جهش می‌کند، این عدد چنین وعده‌ای نمی‌دهد.

دو حالت Eco و Max هم دقیقا همان چیزی هستند که نامشان می‌گوید و در دفترچه توضیح داده شده‌اند: Eco برای لباس‌هایی با چروک کمتر و صرفه‌جویی در انرژی، و Max برای چروک‌های سرسخت. متن رسمی فیلیپس یک قدم جلوتر می‌رود و Eco را حالت پیش‌فرض معرفی می‌کند: «Eco is your ideal energy-saving default setting». حالا دو نکته را کنار هم بگذارید: نرخ بخار حالت Eco نه در برگه مشخصات آمده، نه در متن رسمی و نه در دفترچه؛ و عدد ۲۴ گرم در دقیقه در متن رسمی با قید «تا» نوشته شده است. یعنی ۲۴ گرم سقف حالت Max است و حالتی که خود فیلیپس پیش‌فرض می‌داند، نرخی دارد که در هیچ‌کدام از این سه منبع اعلام نشده.

این حساب ساده را کسی روی جعبه نمی‌نویسد ولی تعیین‌کننده است. با نرخ ۲۴ گرم در دقیقه، مخزن ۱۲۰ میلی‌لیتری حدود پنج دقیقه و مخزن ۲۰۰ میلی‌لیتری حدود هشت دقیقه بخار می‌دهد. این دقیقه‌ها زمان فشرده‌شدن ماشه است، نه زمان کار کردن شما؛ چون بین هر پاس دست از ماشه برمی‌دارید، در عمل به یک نوبت طولانی‌تر می‌رسید. با این حال برای پیراهن و شلوار همان روز کافی است و برای اتوکشی هفتگی خانواده نیست.

صفحه رسمی فیلیپس مالزی برای این کد کالا ۱۵۸ نقد با میانگین ۴٫۷ نشان می‌دهد، ولی صد نقدی که خواندیم همه مال این جعبه نیستند. ۶۱ نقد به همین پیکربندی گره خورده‌اند، یعنی به کد ۲۰ و کد ۸۰ که برگه‌هایشان جز رنگ فرقی ندارد؛ و ۳۹ نقد از صفحه مدل STH5020 هم‌نمایی شده‌اند، مدلی که برگه‌اش یک مخزن ۱۲۰ میلی‌لیتری دارد و ردیف StyleMat در آن نیست. هر صد نقد هم روی نسخه‌های بریتانیایی و استرالیایی سایت ثبت شده‌اند، نه نسخه مالزی، و ۸۴ نقد عبارت «[This review was collected as part of a promotion.]» را روی خود دارند. با این حساب عدد ۴٫۷ را باید با احتیاط خواند. هفت نفر از این صد نفر کوچکی مخزن را ایراد گرفته‌اند، اما پنج نفرشان از صفحه همان مدل تک‌مخزنه می‌آیند؛ دو نفر باقی‌مانده روی صفحه همین مدل نوشته‌اند. GemmaJ نوشته «The only drawback is the small water tank, which limits you to steaming a couple of garments before needing to refill.» و EmmaC آرام‌تر: «The water tank is quite small, however if like me, you are only using it for touch ups then it is perfectly fine.» در مقابل، emilyd403_۳۳۹۰ مخزن دوم را مزیت می‌داند: «Love that it comes with two water tanks too save hassles». یعنی مخزن دوم مسئله را کوچک می‌کند، حذفش نمی‌کند.

سر متحرک مهم‌ترین تفاوت ساختاری STH5030/20 با بخارگرهای دستی ساده‌تر است. حالت پیش‌فرض سر، حالت بالا و جمع‌شده است و برای بخاردهی باید آن را به زاویه مایل بیاورید. دفترچه یک دستور صریح دارد که بهتر است جدی گرفته شود: وقتی سر دستگاه داغ است زاویه‌اش را تغییر ندهید. دفترچه دلیلی برای این دستور ننوشته و خود دستور روشن است.

همین سر متحرک است که بخاردهی افقی را ممکن می‌کند. برگه مشخصات ترکیه برای STH5030/20 هر دو ردیف بخار عمودی و بخار افقی را «دارد» ثبت کرده، در حالی که برگه‌های STH3000 و STH3020 فقط ردیف بخار عمودی را فهرست می‌کنند. در عمل یعنی می‌توانید لباس را روی میز اتو، تخت یا مبل پهن کنید و مثل اتو رویش کار کنید؛ دفترچه همین کار را برای تیز کردن خط آستین و شلوار و رسیدن به یقه و مچ پیشنهاد می‌دهد. KatyaP که روی صفحه نسخه خاکستری همین پیکربندی نوشته، هر دو حالت را یک‌جا توصیف کرده: «adjustable angle so that you can steam easily on a flat surface or on hanging clothes».

یک عادت کوچک هم از دفترچه یاد بگیرید که خیلی‌ها بعد از خرابکاری کشفش می‌کنند: نخستین بخار ممکن است قطره آب همراه داشته باشد. فیلیپس نوشته سر دستگاه را از لباس دور بگیرید، چند ثانیه ماشه را نگه دارید و بعد سراغ پارچه بروید. جدا از این نکته، یک گزارش بی‌پاسخ هم در نقدها هست: ch33 که به این دستگاه دو ستاره داده، از پرتاب آب در میانه کار گله کرده نه از نخستین بخار: «I do not like the way it spits out the distilled water onto the clothes when in use.» دفترچه برای این حالت راهکاری ننوشته است.

بخش زیادی از اختلاف قیمت STH5030/20 با مدل‌های پایین‌تر بابت دو تکه پارچه است و برخلاف انتظار، این دو تکه بی‌اهمیت نیستند. زیرانداز StyleMat هم زیر لباس روی سطح افقی پهن می‌شود و هم حلقه‌ای دارد که از چوب‌لباسی یا پشت در آویزان می‌شود، و در پایان کار دستگاه و مخزن‌ها را داخل کش‌هایش می‌پیچد و جای نگهداری می‌شود. برگه اطلاعات ایمنی فیلیپس هشدار جداگانه‌ای دارد که این زیرانداز را کاربردی‌تر می‌کند: بخار می‌تواند به رنگ و روکش برخی دیوارها، درها و مبلمان آسیب بزند. برگه این هشدار را به StyleMat وصل نکرده، ولی وقتی لباس را پشت در اتاق بخار می‌دهید همین یک ورق بین بخار و در شماست؛ HannahE هم دقیقا همین کاربرد را نوشته: «I love that it comes with a heat protective mat for your door while steaming». دستکش دوکاره در حالت بسته کیف حمل است و در حالت باز دست نگه‌دارنده لباس را از بخار حفظ می‌کند؛ دفترچه صریحا هشدار داده هیچ‌وقت کف دست برهنه را پشت پارچه به‌عنوان تکیه‌گاه نگذارید. یک هشدار خرید هم هست: ردیف دستکش-کیف در برگه هر دو مدل STH5020 و STH5030 «دارد» ثبت شده و تنها ردیفی که در برگه STH5020 نیست StyleMat است. کاربری با نام Happy K در نقدش گله کرده که سفارش نخستش یک نسخه قرمز بوده و «come with nothing»، و بعد ناچار شده بار دوم سفارش بدهد.

این جدی‌ترین محدودیت فنی STH5030/20 است و در هیچ فهرست تبلیغاتی برجسته نمی‌شود. ردیف مدیریت رسوب در برگه مشخصات فیلیپس، هم در نسخه انگلیسی و هم در نسخه ترکی، برای این مدل «ندارد» ثبت شده است. دفترچه راهنما هم هیچ فصلی برای رسوب‌زدایی ندارد؛ تنها کاری که برای نگهداری تعریف کرده پاک کردن پوسته‌ها و رسوبات از روی صفحه بخار با پارچه نمناک است. برگه اطلاعات ایمنی دو بند درباره عملکرد De-Calc دارد اما هر دو بند با قید «در صورتی که این قابلیت موجود باشد» آمده، و روی این مدل موجود نیست.

پس تنها خط دفاع دستگاه در برابر رسوب، آبی است که داخلش می‌ریزید. اینجا خود دفترچه با خودش دو لحن دارد و بهتر است هر دو را بدانید. در بخش «نوع آب مصرفی» نوشته آب شیر مناسب است و فقط اگر در منطقه‌ای با آب سخت زندگی می‌کنید، مخلوط کردن آب شیر با آب مقطر یا بدون‌املاح به نسبت مساوی توصیه می‌شود. اما در بخش تصویری «پر کردن مخزن»، مرحله سوم بدون هیچ شرطی می‌گوید مخزن را با پنجاه درصد آب شیر و پنجاه درصد آب مقطر پر کنید.

برای خریدار ایرانی جواب عملی روشن است: آب لوله‌کشی بیشتر شهرهای ایران سخت است، پس نسخه محتاطانه‌تر همان نصف-نصف است. فهرست ممنوعه‌های فیلیپس را هم بی‌دلیل ننوشته‌اند. دفترچه اضافه کردن عطر، آب خشک‌کن لباس، سرکه، نشاسته، مواد رسوب‌زدا، کمک‌اتوها، آب رسوب‌زدایی‌شده شیمیایی و هر ماده شیمیایی دیگر را ممنوع کرده و پیامدها را هم شمرده است: پرتاب آب، لکه قهوه‌ای روی لباس و آسیب به دستگاه.

این لکه قهوه‌ای فقط یک هشدار کاغذی نیست. کاربری با نام Sibby10 در نقدش نوشته «Initially, I faced an issue with some brown residue left on my clothing» و توضیح داده که با تماس با پشتیبانی فیلیپس مشکل حل شده است. برای صفحه بخار هم دو ممنوعیت دیگر هست که ارزان تمام نمی‌شوند: هرگز از سیم ظرف‌شویی، سرکه یا مواد شیمیایی برای تمیز کردنش استفاده نکنید و اجازه ندهید با اجسام فلزی برخورد سخت داشته باشد.

درباره وزن باید عدد داد نه صفت. برگه ترکیه وزن را ۸۰۰ گرم و برگه بریتانیا ۷۲۰ گرم ثبت کرده‌اند؛ خود فیلیپس اینجا هم دو عدد دارد. مقایسه را باید روی یک برگه بست، وگرنه نتیجه را خودتان انتخاب کرده‌اید: در برگه‌های ترکیه این دستگاه با ۸۰۰ گرم از STH3020 با ۶۶۰ گرم و STH3000 با ۶۳۰ گرم سنگین‌تر است، و با طول ۳۱٫۷ سانتی‌متر عملا یک عصای بلند است در برابر بدنه جمع‌وجور و تاشوی سری ۳۰۰۰. اگر برگه بریتانیا را مبنا بگیرید نتیجه وارونه می‌شود، چون آنجا STH3020 با ۸۵۵ گرم ثبت شده و از STH5030/20 سنگین‌تر درمی‌آید. این ناهمخوانی دیگری در برگه‌های فیلیپس است و به احتمال زیاد عدد بریتانیا غلط است: همان برگه وزن با بسته‌بندی را ۸۷۵ گرم نوشته، یعنی ۲۰ گرم برای کل بسته‌بندی، در حالی که عدد ترکیه ۲۱۵ گرم بسته‌بندی باقی می‌گذارد. در صد نقدی که خواندیم، ۲۲ نفر دستگاه را سبک توصیف کرده‌اند و شش نفر از وزن یا خستگی دست گلایه داشته‌اند؛ Chelsea10 نوشته کمی سنگین است و برای سالمندان ایده‌آل نیست و LouiseT نوشته «I thought it would be a bit heavy to travel with but for use at home it is excellent». پس این ایراد واقعی است ولی اقلیت است.

دو نکته دیگر اما اقلیت نیستند و هر دو از طراحی می‌آیند. اول اینکه دستگاه روی سطح نمی‌ایستد: شش نفر از همان صد نقد جداگانه به این موضوع اشاره کرده‌اند. NinaG که سه ستاره داده نوشته «The product doesn’t stand up so you have to hold it» و SaimeaZ در فهرست کوتاهش تنها دو چیز را کم دیده که یکی همین است: «needs a stand». جالب اینکه فیلیپس این را نقص نمی‌داند و در دفترچه دستور داده دستگاه را به پهلو روی سطح بخوابانید تا صفحه بخار با سطح تماس مستقیم پیدا نکند، و اگر لازم شد آن را زمین بگذارید یک لایه مقاوم به حرارت مثل زیرانداز سیلیکونی زیرش بیندازید. یعنی StyleMat فقط لوازم جانبی نیست، بخشی از راه‌حل همین مسئله است. دوم اینکه زمان خنک شدن پیش از جمع کردن، در دفترچه حدود شصت دقیقه اعلام شده و این عدد در هر سه روش نگهداری تکرار شده است. Taylah3 این دو مسئله را به هم وصل کرده: «I wish that you could sit the product up on its end because it takes a while to cool down, and I worry about burning furniture or the mat with too much direct heat».

درباره صدای کار، SamanthaD نوشته دستگاه کم‌صداست: «The steamer is quiet to use». سیم دو متری اما بحث‌برانگیز است و همان SaimeaZ که جای پایه را خالی می‌دید، سیم را هم کوتاه دانسته: «wire need to be abit long». به این حساب یک شرط ایمنی را هم اضافه کنید که برگه اطلاعات فیلیپس بر آن تاکید دارد: این دستگاه فقط باید به پریز ارت‌دار وصل شود. ترکیب این دو یعنی پریز ارت‌دار باید کمتر از دو متر با دری فاصله داشته باشد که لباس را پشتش آویزان می‌کنید.

پرسش واقعی خریدار این نیست که STH5030/20 خوب است یا نه، این است که در برابر مدل‌های کناری‌اش در همین فروشگاه چه چیزی می‌دهد. با قیمت‌های فعلی، این مدل حدود ۵۷ درصد گران‌تر از STH3020 و حدود ۵۸ درصد گران‌تر از STH3000 است.

در برابر STH3020 اختلاف را دقیق بشماریم. توان ۱۰۰۰ در برابر ۱۳۰۰ تا ۱۴۰۰ وات، بخار ۲۰ در برابر ۲۴ گرم در دقیقه یعنی بیست درصد بیشتر، مخزن ۱۲۰ میلی‌لیتری در برابر ۱۲۰ به‌علاوه ۲۰۰ میلی‌لیتری، یک سطح بخار در برابر دو سطح Eco و Max، و بدنه تاشو در برابر سر متحرک با قابلیت بخار افقی. کفی هر دو فلزی است. جالب اینکه در یک عدد، مدل ارزان‌تر جلو است: STH3020 در حدود ۳۰ ثانیه آماده می‌شود و STH5030/20 در ۳۵ ثانیه. اگر کل نیاز شما مرتب کردن پیراهن روز بعد است، پنجاه‌وهفت درصد پول اضافه بابت بیست درصد بخار بیشتر منطق سختی دارد؛ آن پول بیشتر بابت مخزن دوم، بخار افقی و لوازم همراه است تا بابت قدرت.

در برابر STH3000 ماجرا فرق می‌کند و اینجا اختلاف واقعی است. مخزن STH3000 صد میلی‌لیتر است، هیچ کیف یا زیراندازی همراهش نیست و برگه‌اش فقط بخار عمودی را فهرست می‌کند. مهم‌تر از همه جنس است: برگه فیلیپس برای STH5030/20 هم کفی و هم صفحه بخار را فلزی ثبت کرده، و برای STH3000 صفحه بخار را پلاستیکی. اگر بین این دو مردد هستید، همین یک ردیف به‌تنهایی ارزش دقت دارد.

پله بالاتر همین فروشگاه جای واقعی تردید است. اتو بخارگر ایستاده GC484 فقط حدود ۱۳ درصد گران‌تر از STH5030/20 است و برگه رسمی فیلیپس برای کد GC484/46 برایش ۱۸۰۰ وات، بخار ۳۵ گرم در دقیقه یعنی حدود ۴۶ درصد بیشتر، و مخزن ۱٫۴ لیتری یعنی هفت برابر بزرگ‌ترین مخزن STH5030/20 ثبت کرده است؛ فهرست این فروشگاه پسوند کامل را ننوشته و فقط GC484 آورده، پس اگر این عددها برایتان تعیین‌کننده است پسوند جعبه را بپرسید. با همان حساب سرانگشتی، GC484 حدود چهل دقیقه بخار پیوسته می‌دهد در برابر حدود هشت دقیقه. حتی وزن در دست به سود GC484 است: سر آن ۳۳۰ گرم است، کمتر از نصف ۸۰۰ گرم STH5030/20، و این دقیقا همان ایرادی است که شش نفر از وزن گرفته بودند.

پس GC484 چه چیزی از شما می‌گیرد؟ سه چیز مشخص. آماده‌سازی‌اش حدود دو دقیقه است در برابر ۳۵ ثانیه، مجموع دستگاه با پایه ۳٫۴ کیلوگرم است و در چمدان جا نمی‌شود، و سیمش ۱٫۸ متر است یعنی حتی از سیم دو متری STH5030/20 کوتاه‌تر، هرچند پایه و آویز یکپارچه‌اش این کوتاهی را قابل تحمل می‌کند. بالاتر از این دو، مدل AIS8540 قرار دارد که نزدیک به پنج برابر STH5030/20 قیمت دارد و اصلا در همین دسته نیست؛ آن یک ایستگاه کامل اتو با تخته است، نه بخارگری که در کیف جا شود.

این دستگاه برای کسی ساخته شده که هفته‌ای چند بار، هر بار یک تا سه لباس را سریع مرتب می‌کند و اغلب هم در سفر یا محل کار. مانتو و شال و پیراهنی که از چمدان بیرون آمده، کت مجلسی که چروک آویزان دارد، پیراهنی که صبح باید بپوشید و حوصله بیرون کشیدن میز اتو را ندارید. اگر لباس‌های ظریف زیاد دارید، قابلیت بخار عمودی و ادعای بدون ریسک سوختگی که فیلیپس در برگه مشخصات ثبت کرده، برایتان ارزش دارد.

و حالا سمت دیگر ماجرا. اگر خانواده پرجمعیتی دارید و اتوکشی‌تان نوبتی و طولانی است، مخزن ۲۰۰ میلی‌لیتری حدود هر هشت دقیقه شما را سر شیر آب می‌فرستد و GC484 با هفت برابر ظرفیت انتخاب عاقلانه‌تری است. اگر دنبال خط اتوی تیز روی شلوار یا یقه کاملا صاف پیراهن رسمی هستید، خود فیلیپس در دفترچه گفته کنار این دستگاه به اتوی معمولی هم نیاز دارید؛ پنج نفر از صد نقدی که خواندیم مستقل از هم به همین نتیجه رسیده‌اند. از میان آن‌ها aminar17_۴۹۳۲ پنج ستاره کامل داده و باز نوشته «It’s not a full replacement for an iron on thicker fabrics». و اگر تنها انگیزه‌تان صرفه‌جویی است، STH3020 با بیست درصد بخار کمتر بخش بزرگی از همین کار را انجام می‌دهد.

آنچه این جعبه واقعا دارد و آنچه ندارد.

در بازار ایران این مدل دقیقا وسط طیف نشسته است: گران‌ترین بخارگر دستی فیلیپس در این فروشگاه، ولی ارزان‌تر از هر مدل ایستاده. کسی که قیمت STH5030/20 را با STH3020 مقایسه می‌کند باید بداند پول اضافه را عمدتا بابت مخزن دوم، بخار افقی و لوازم همراه می‌دهد نه بابت قدرت؛ و کسی که آن را با GC484 مقایسه می‌کند باید بداند تفاوت قیمت آنقدر کم است که تصمیم بین این دو، تصمیم بین «قابل حمل بودن» و «ظرفیت» است، نه بین ارزان و گران. درباره ضمانت اما پیش از سفارش باید بپرسید، چون سه عدد مختلف در گردش است: برگه اطلاعات رسمی فیلیپس دو سال ضمانت سازنده اعلام می‌کند، توضیح فارسی همین محصول «گارانتی ۲۴ ماهه فیلیپس ایران» نوشته، و فیلد ضمانت همین صفحه «۱۸ ماه گارانتی کاروانی» است. این سه یکی نیستند و آنچه فروشگاه رسما ثبت کرده همان ۱۸ ماه است؛ اگر ۲۴ ماه برایتان تعیین‌کننده است، پیش از پرداخت آن را کتبی بگیرید.

یک امتیاز کوچک هم هست که کمتر جایی به آن اشاره می‌شود: دفترچه راهنمای آنلاین رسمی این سری، فهرست زبان‌هایش فارسی هم دارد و بخش فارسی از صفحه ۷۰۶ شروع می‌شود؛ برای دستگاهی که چند دستور ایمنی جدی دارد این چیز کمی نیست. پیش از سفارش دو شرط فیزیکی را بسنجید، چون هیچ‌کدام بعد از خرید قابل تغییر نیستند: پریز نزدیک دری که لباس را پشتش آویزان می‌کنید باید ارت داشته باشد، و فاصله‌اش تا آن در باید کمتر از دو متر باشد. وگرنه این دستگاه پیش از آنکه به چروک لباس برسد، به سر سیمش می‌رسد.